Serhat Demirkol Product · Systems · Data

İSG Metrik Test Aracı

Aylık İSG verilerinizi yükleyerek hangi metriklerin kazaları gerçekten öngörebildiğini — ve hangilerinin sadece idari bir kalabalıktan ibaret olduğunu görün. Sunucu yok. Kayıt yok. Veriniz tarayıcınızdan asla çıkmaz.

CSV formatı Ayarlanabilir gecikme periyodu Öncü / Erken Uyarı / Eşzamanlı / Zayıf

Öncü gösterge doğrulama konusunda yeni misiniz? Yöntem kılavuzunu okuyun →

Nasıl Çalışır? ▾
1. Adım — Gecikme Korelasyonu

Her bir metrik için, faaliyetin yapıldığı ay (t) ile aylar sonraki (t + gecikme) kaza sonuçları arasındaki matematiksel ilişki (korelasyon) hesaplanır. Bu hesaplama, metrikteki bir değişimin kaza oranlarına ne kadar süre sonra yansıdığını ölçer.

2. Adım — Sınıflandırma

Bir metrik, kaza oranları ile en güçlü ilişkisini aynı ayda değil, geçmiş aylarda (gecikme ≥ 1) kuruyorsa ve bu ilişki negatif yönlüyse (faaliyet arttıkça kazalar azalıyorsa) Öncü (Leading) olarak sınıflandırılır. Erken Uyarı (Forewarning) aynı şekilde kazalardan aylar önce sinyal verir, ancak ilişki pozitiftir — yani metrikteki artışı kazalardaki artış izler. Bu, alınan bir önlemi değil, sistemde riskin biriktiğini gösterir (örneğin artan açık bakım iş emirleri). Metrik kazalarla aynı ay içinde en güçlü ilişkiyi veriyorsa veya geçmiş aylara ait sinyal zayıfsa Eşzamanlı (Concurrent) kabul edilir. İlişki gücü (korelasyon katsayısı) her periyotta 0.30'un altındaysa metrik Zayıf (Weak) olarak işaretlenir.

0.30 alt sınırı, istatistiksel bir ilişkinin dikkate alınmaya değer olması için gereken asgari güçtür. Kazanım eşiği (varsayılan 0.08), aynı aya (0. gecikme) ait güçlü bir eşzamanlı ilişkinin tesadüfen geçmiş aylara yansımasını eler. 24 aydan daha kısa veri setlerinde tesadüfi matematiksel sinyalleri (yalancı pozitifleri) engellemek için bu eşiği 0.10–0.12 arasına yükseltmelisiniz.

3. Adım — Sıralama

Sonuçlar eylem önceliğine göre sırasıyla Öncü, Erken Uyarı, Eşzamanlı ve Zayıf olarak gruplanır. Her grup içinde ilişkinin gücüne göre büyükten küçüğe sıralanır.

4. Adım — Operasyonel İnceleme

Eşzamanlı (Concurrent) metrikleri saha bilginizle test edin: bu metrik kazaları önlemek için mi var, yoksa kazalar olduğu için mi üretiliyor? Kazalardan sonra tepkisel olarak artan metrikler (ör. kaza araştırma kapatma oranları) modelde Eşzamanlı görünse de gerçekte operasyonel olarak gecikmeli (lagging) metriklerdir.

Veri Setinizi Yükleyin
Her ay için bir satır, her metrik için bir sütun. İlk sütun başlığınız Month (Ay) olmalıdır. Satırlarınızın kronolojik sırada olması yeterlidir, tarih formatı fark etmez (ör. "Ocak 2024", "2024-01"). En az 12 aylık veri önerilir.

CSV dosyanızı buraya sürükleyin veya seçmek için tıklayın

.csv uzantılı ve UTF-8 kodlamalı dosyalar kabul edilir
Elinizde hazır veri yok mu? Örnek İSG verisini yükleyin (?)
CSV Şablonunuz Nasıl Olmalı?
Month Saha Turu Sıklığı KKD Uyum Oranı (%) Kayıtlı İş Kazası
Oca 2024 10 94.2 3
Şub 2024 8 91.5 5
  • Sütun 1 — Month: Her satır bir ayı temsil etmelidir. Tarihlerin hangi dilde veya formatta yazıldığı (ör. "Ocak 2024") önemli değildir; hesaplama metne değil, satırların yukarıdan aşağıya kronolojik sırada olmasına dayanır. Güvenilir analiz için en az 12 ay gereklidir. (Not: Aracın bu sütunu metrik sanıp hesaplamayı bozmaması için ilk sütun başlığınız tam olarak Month olmalıdır.)
  • Metrik sütunları: Takip ettiğiniz sayı, oran veya puan bazlı tüm proaktif İSG faaliyet verileri tek bir dosyada olmalıdır. İpucu: Kazalara tepki olarak oluşturulan reaktif metrikleri (ör. kaza araştırması kapatma oranları) dışarıda bırakın — bunlar doğası gereği Eşzamanlı (Concurrent) çıkacaktır.
  • Sonuç sütunu: Tahmin etmek istediğiniz ana kaza metriğini (ör. LTIR, Toplam İş Kazası) dosyanıza ekleyin. Aşağıdaki menüden bu sütunu seçeceksiniz.
Veri formatından emin değil misiniz? Çalışan bir örnek görmek için örnek veri setini yükleyin.

Önce birincil iş kazası metriğinizi test edin. Gecikme süreleri farklı kaza tiplerinde değişebilir.

1–3 ay standarttır. 4–6 ay arası deneysel kabul edilir.

<24 aylık veriler için 0.10–0.12 düşünün.

Sıfır kaza yaşanan aylarınız çoksa veya verinizde dalgalanmalar yüksekse Spearman kullanın.

İşleniyor…

Analiz Sonuçları

Öncü (Leading) — En güçlü sinyalini kazalardan en az bir ay önce verir. Eyleme geçirilebilir, gerçek bir öngörücüdür.
Erken Uyarı (Forewarning) — Kazalardan en az bir ay önce yükselişe geçer (pozitif ilişki). Bir kontrol önlemi değil, sistemde risk biriktiğine dair uyarıdır.
Eşzamanlı (Concurrent) — En güçlü ilişkisini kazalarla aynı ay içinde kurar. Önleyici değil, kaza anı veya sonrasına ait tepkisel bir veri olabilir. Saha bilginizle test edin.
Zayıf (Weak) — İlişki gücü her periyotta 0.30'un altındadır. İstatistiksel olarak dikkate değer bir sinyal bulunamadı. (?) Daha fazla bilgi →
Negatif korelasyon = Metrik aktivitesi arttıkça kazalar azalır — çoğu güvenlik metriği için arzulanan yön budur. Pozitif çıkanları sahada inceleyin.
Eşzamanlı kümesinde gerçekte gecikmeli (lagging) olan göstergeler olabilir. Mantıken kazalardan önce gerçekleşen ancak analizde kazalarla aynı ay içinde zirve yapan bir metrik, ilişkinin eşzamanlılığını değil, verinin sisteme geç girildiğini (raporlama gecikmesi) yansıtıyor olabilir. Eşzamanlı kabul etmeden önce seriyi saha bilginizle test edin.
Kısa veri setleri yalancı pozitifleri artırır. Her hesaplama için en az 12 aylık çakışan veri gerekir. 36 aydan kısa verilerde, rastgele sapmalar ilişki gücünü tesadüfen 0.30 eşiğinin üzerine çıkarabilir — sınırda kalan sonuçları (0.30–0.45) daha fazla veriyle doğrulanana kadar geçici kabul edin.
Çok sahalı organizasyonlar: Veriyi birleştirmeyin, her saha için ayrı test edin. Risk profilleri, çalışan sayıları veya kaza oranları farklı olan sahaların verilerini aynı dosyada birleştirmek, hangi önlemin ne zaman işe yaradığı bilgisini birbirine karıştırır. Her sahanın veri seti bağımsız olarak test edilmelidir.

Sonuçlarla ne yapmalısınız?

  • Öncü (Leading) Metrikler: Bunlar, kaza olmadan önce saha operasyonuna müdahale edebileceğiniz temel göstergelerinizdir. Yönetim sisteminizde bunlara öncelik verin ve operasyonel alarm seviyeleri belirleyin. En güçlü sinyal veren metrikleri daha yüksek puanla birleştirerek tek bir Güvenlik Performans Endeksi (SPI) oluşturmayı değerlendirin.
  • Erken Uyarı (Forewarning) Metrikleri: Bu metrikler kazalar artmadan önce artar — önlem alındığını değil, riskin biriktiğini işaret ederler. Bunları sahadan başarılması istenen bir hedef (KPI) olarak belirlemeyin. Kalıcı bir artış, kaza gerçekleşmeden önce size maruziyeti azaltmak için zaman kazandırır.
  • Eşzamanlı (Concurrent) Metrikler: Bunları hemen göz ardı etmeyin. Saha bilginizi kullanın: Eğer bir metrik mantıken kazaları önlemek için varsa (ör. saha denetim tamamlama oranları), analizde kaza ile aynı aya denk gelmesi gerçek bir eşzamanlılıktan ziyade, verilerin sisteme geç girilmesinden (raporlama gecikmesi) kaynaklanıyor olabilir. Veri toplama sürecinizi inceleyin.
  • Zayıf (Weak) Metrikler: Hiçbir zaman aralığında kazalarla bağ kuramıyor. Ya bu metrik sahanız için gerçekten anlamsızdır, ya veri kalitesi güvenilmezdir, ya da veri setiniz bir bağ kurmak için henüz yetersizdir. Bu metriği kaza tahmin havuzunuzdan çıkarın — ancak yasal bir zorunluluksa tutmaya devam edin.

Tüm metodoloji — doğrulama çerçevesi, SPI oluşturma ve yasal sorumluluklar — için makaleyi okuyun: Tahmine Dayalı Güvenlik ve Öncü Göstergeleri Doğrulamak.